Κοινή Αγροτική Πολιτική

Είναι γνωστές σε όλους μας οι κατάρες κατά της ελεύθερης αγοράς και της ακρίβειας που αυτή προκαλεί. Μεταξύ άλλων αγορών, στόχοι έχουν γίνει η αγορά του πετρελαίου και η αγορά του γάλακτος. Αυτό που δεν αναφέρεται όμως, από άγνοια ή από σκοπιμότητα είναι πως στην πραγματικότητα δεν πρόκειται για ελεύθερες αγορές. Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου ελέγχεται σχεδόν εξ ολοκλήρου από το καρτέλ των πετρελαιοπαραγωγών χωρών, τον OPEC. Επίσης αξίζει να σημειωθεί πως από τις χώρες-μέλη του OPEC είναι ζήτημα αν υπάρχουν μία ή δύο με κυβερνήσεις φιλικές προς την ελεύθερη οικονομία στα λόγια ή στην πράξη.

Το αντίστοιχο του OPEC στην αγορά του γάλακτος είναι η Κοινή Αγροτική Πολιτική της Ε.Ε. Η ομοιότητα είναι η επιβολή περιορισμών στην παραγωγή και στην εισαγωγή του γάλακτος. Οι διαφορές είναι πως η Ε.Ε. δεν ελέγχει τόσο μεγάλο ποσοστό της αγοράς γάλακτος, και πως οι χώρες-μέλη της είναι (όπως υπογράφουν στις συνθήκες) φιλικές προς την ελεύθερη οικονομία. Επειδή δεν πιστεύω πως μπορώ να διηγηθώ την ιστορία καλύτερα από το άρθρο του Εconomist για τους περιορισμούς στην παραγωγή γάλακτος, σας παραπέμπω εκεί. Το πιο ενδιαφέρον συμπέρασμα που βγαίνει από το άρθρο είναι πως οι καλοπροαίρετοι περιορισμοί δεν προστατεύουν κάποια άτομα (αγρότες της Ε.Ε., καταναλωτές, αγρότες εκτός Ε.Ε. κ.α.) εις βάρος κάποιων άλλων, αλλά στην πραγματικότητα πλήττουν τους πάντες εκτός φυσικά από κάποια μικρά ή μεγάλα ειδικά συμφέροντα.

Αξίζει να δείτε και το άρθρο του Economist για την απελευθέρωση του εμπορίου τυριού μεταξύ Ελβετίας και Ε.Ε. Aν η ιστορία με τους Ελβετούς που περνούν τα σύνορα για να αγοράσουν emmental από την Ιταλία σας φαίνεται και εσάς αστεία, θυμηθείτε πως πριν από αρκετά χρόνια, για τους ΄Ελληνες, η κύρια χώρα προέλευσης της μπανάνας ήταν η Γερμανία.

Εξαφανίζεται η αγροτιά!

Στη συνέντευξή του προς τα τηλεοπτικά κανάλια αυτή τη στιγμή ο πρόεδρος του Λαϊκού Ορθοδόξου Συναγερμού Γιώργος Καρατζαφέρης επιπλήττει την Ευρωπαϊκή Ένωση και το "μοντέλο Blair" που θα καθιερωθεί, κατ' αυτόν, το οποίο θα καταργήσει σε 6 χρόνια τις επιδοτήσεις προς τους αγρότες. Θα εξαφανισθεί έτσι, λέει, η αγροτιά και θα τρώμε μόνο τσιπς και βιομηχανοποιημένες τροφές.

Είναι μεγάλος ο λαϊκιστικός πειρασμός να υπερασπισθεί κανείς τους αγρότες. Οι κραυγές: "τι θα γίνουν οι αγρότες", "δεν τα βγάζουμε πέρα" και άλλες αντίστοιχες κυριαρχούν στο δημόσιο διάλογο. Επίσης, φοβίες όπως αυτή που επανέφερε ο κ. Καρατζαφέρης στη συνέντευξή του, οδηγούν πολλούς στην αντίληψη ότι πρέπει να διαφυλάσσουμε τους αγρότες ως κόρη οφθαλμού με κάθε τρόπο.

Η λογική αυτή της κατευθυνόμενης οικονομίας, ότι δηλαδή το Κράτος θα κρίνει τι πρέπει να παράγεται στη χώρα και ποιος πρέπει να το παράγει (βλ. επέκταση στην Ευρωπαϊκή Ένωση), έχει αποτύχει πολλαπλώς. Συντηρεί ένα ανθρώπινο δυναμικό, το οποίο θα μπορούσε να επιλέξει άλλους τομείς της οικονομίας για τη δραστηριοποίησή του, οδηγεί σε σχετικά μικρές αγροτικές ιδιοκτησίες με ανύπαρκτες οικονομίες κλίμακος, στη δημιουργία προνομιούχων μεγαλο-αγροτών, των οποίων η "μεγαλοσύνη" δεν οφείλεται στην ποιότητα ή την ποσότητα των προϊόντων που παράγουν, αλλά στο ύψος των επιδοτήσεων που λαμβάνουν, και σε παράλογες καταστάσεις, όπως στην επιδότηση καλλιεργειών που εξαντλούν τα υδάτινα αποθέματα και επιβαρύνουν, συνολικά, ιδιαιτέρως το περιβάλλον (όπως το βαμβάκι). Επίσης, οι αγρότες από τις χώρες του τρίτου κόσμου παράγουν φθηνότερα τα ίδια προϊόντα, αλλά δεν μπορούν να ανταγωνισθούν τους επιδοτούμενους Ευρωπαίους αγρότες - και αντί να τους επιτρέπουμε να μας πουλήσουν τα προϊόντα τους (στο κάτω-κάτω οι Ευρωπαίοι καταναλωτές είναι που ωφελούνται), ζητούμε να τους βοηθήσουμε μέσω χρηματικών ποσών που καταλήγουν στα χέρια των διαφόρων δικτατορίσκων τους ή (σπανιότερα) στις τσέπες των γραφειοκρατών που τα διαχειρίζονται.

Σ' έναν κόσμο χωρίς επιδοτήσεις, αν έχουμε ανάγκη την καλή πατάτα, αυτό είναι πολύ εύκολο να φανεί: θα δημιουργηθεί η αντίστοιχη ζήτηση στην αγορά - και όποιος την παράγει, θα βγάλει τα προς το ζην του (τουλάχιστον), είτε στην Ευρωπαϊκή Ένωση, είτε εκτός αυτής. Ο αγροτικός πληθυσμός της χώρας θα μειωθεί, με αποτέλεσμα σημαντικές οικονομίες κλίμακος, και θα στραφεί προς προϊόντα που έχουν ζήτηση είτε στην Ελλάδα, είτε στο εξωτερικό - και θα πάψουμε να κάνουμε μάγκα, με τα δικά μας λεφτά, τον κάθε Πατάκη και Μπούτα.