Πώς να πάρει μπροστά η οικονομία με κάτι τέτοια;

Για να έλθει ανάπτυξη, η οποία είναι απαραίτητη για τη σωτηρία της χώρας μας πέρα από το δημοσιονομικό εξορθολογισμό, χρειάζονται και νέες επενδύσεις - χρειάζεται σημαντική εισροή ξένων κεφαλαίων. Όμως διαβάζοντας το σημερινό άρθρο του Μπάμπη Παπαδημητρίου στην "Καθημερινή", σε σχέση με τις τελευταίες κινήσεις της Κυβερνήσεως, είναι να μας πιάνει απελπισία. Χαρακτηριστικό απόσπασμα:

«Με δεδομένη τη συμπεριφορά των ελληνικών κυβερνήσεων στο παρελθόν», σημειώνει σε χθεσινή συνέντευξή του ο Ολιβιέ Μπλανσάρ, καθηγητής του ΜΙΤ και επικεφαλής οικονομολόγος του ΔΝΤ, «η ανησυχία των αγορών αν η Ελλάδα θα μπορέσει να αποπληρώσει το χρέος της ή όχι είναι δικαιολογημένη». Οσο και να μη θέλει κανείς να εμφανίζεται προκατειλημμένος, οι παλαιότερες συμπεριφορές αποτελούν οδηγό των μελλοντικών. Την Ελλάδα συνοδεύει πλέον η χειρότερη φήμη. Μόνη της αυτή θα αρκούσε για να απομακρύνει όσους σοβαρούς επενδυτές μπορεί να πλησιάσει και να πείσει μια χώρα με τις δικές μας διαρθρωτικές αδυναμίες.

Γιατί βλέπουμε, μετά, όντως προς τα πού κινείται η Κυβέρνηση, όπως προκύπτει από το ρεπορτάζ του "Βήματος" για το σημερινό άτυπο Υπουργικό Συμβούλιο. Σύμφωνα με αυτό, ο Πρωθυπουργός δήλωσε, μεταξύ άλλων, και ότι "υπάρχουν κεφάλαια διεθνώς που μπορούν να επενδυθούν, με τη διαφορά ότι αυτά θα έπρεπε να ελέγχονται ώστε να αποφεύγονται και φαινόμενα κερδοσκοπίας" (που σημαίνει: σοβαροί επενδυτές - δεν είστε ευπρόσδεκτοι, εκτός αν θέλετε να μη βγάλετε σοβαρό κέδρος. Κίνα, Ρωσία, Κατάρ, Λίβανε, Λιβύη - περάστε παρακαλώ! Η χώρα δική σας!).

Και, ακόμη χειρότερα, το Υπουργείο Οικονομίας, Ανταγωνιστικότητας και Ναυτιλίας, αντί να ασχολείται με την αύξηση της ανταγωνιστικότητας της χώρας, την κατάργηση των φραγμών και των ανελαστικών ρυθμίσεων, την κατάργηση των προνομίων υπέρ διαφόρων συντεχνιών, εξαντλεί την ενεργητικότητά του στη γραφειοκρατική προσπάθεια για μείωση των τιμών (προσπάθεια, γιατί οι τιμές ποτέ δεν μειώνονται με προεδρικά διατάγματα). Λαμβάνει σειρά μέτρων, από τα οποία το σημαντικότερο, το άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων, τοποθετείται χρονικά στο Δεκέμβριο του 2010! Το πιο εύκολο. δηλαδή, μέτρο, αυτό που πραγματικά μπορεί να γίνει με την απλή κατάργηση μιας σειράς από κρατικές παρεμβάσεις, αλλά ενοχλεί τις συντεχνίες, είναι και το τελευταίο που προγραμματίζεται να ληφθεί! Κατά τα λοιπά: παρεμβάσεις, έλεγχοι, πλαφόν κ.λπ. Και σ' αυτό το κλίμα θα έλθει σοβαρός επενδυτής; Η κυβέρνηση φροντίζει να το κάνει ακόμη χειρότερο! Με αποτέλεσμα, δυστυχώς, τα όσα γράφει ο κ. Παπαδημητρίου, καθώς και τα όσα αποδίδει στον κ. Ολιβιέ Μπλανσάρ, να επιβεβαιώνονται.

Μια μικρή προσωπική ιστορία, μάλλον δύο μικρές προσωπικές ιστορίες

Δεν θέλει και πολύ να γίνει το κακό, μια επίσκεψη σε φιλικό σπίτι με τον 2 ετών γιό μου , μια στιγμή απροσεξίας και ένα βαθύ σκίσιμο στο μέτωπο χθές το βράδυ μας υποχρέωσε να αναζητήσουμε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη. Εντάξει δεν ήταν τίποτε επείγον, η αιμορραγία είχε ελέχθη ο μικρός Στέφανος με ευχάριστη διάθεση αλλά…..χρειαζόμασταν ένα δύο ράμματα.
Τον τελευταίο μήνα δύο φορές βρέθηκα στα εξωτερικά ιατρεία ενός «δημόσιου» νοσοκομείου για έναν τραυματισμό και μια ίωση του παιδιού ενός φίλου και η εμπειρία τραυματική. Κανείς να ελέγξει κατά την είσοδο την κρισιμότητα η μη της κατάστασης, τουλάχιστον 8 ώρες αναμονής και περιστατικά περαιτέρω αδιαφορίας και εκνευρισμού από το προσωπικό.
Πήραμε την μεγάλη απόφαση, θα πάμε σε ιδιωτικό νοσοκομείο και ας πληρώσουμε και κάτι επιπλέον. Ένα τηλεφώνημα και μας επιβεβαίωσαν ότι μπορούμε να πάμε στα εξωτερικά τους ιατρεία στο παιδοχειρουργικό. Φυσικά ένα καθαρό και φιλικό περιβάλλον για τα παιδιά, υποδοχή και ένας έλεγχος από την υπεύθυνη νοσοκόμο και μια ενημέρωση για την μικρή αναμονή επειδή υπήρχαν και άλλα περιστατικά. Σε 15’ ο γιατρός μας καλεί, βλέπει ότι η κατάσταση δεν έχει κάτι το ανησυχητικό και συνομιλεί με τον μικρό. Είναι σαφές ότι αναζητούμε μια μικρή «πολυτέλεια» και γι’αυτό βρεθήκαμε εκεί.
Σε 5’ και έπειτα από δύο ράμματα ο Στέφανος , έχει κεραστεί και δύο μπισκότα, εξηγεί στο προσωπικό που κτύπησε και τι ομάδα είναι. Ο γιατρός μας δίνει οδηγίες για την περιποίηση και μας λέει: «άντε στο καλό». Στην ερώτησή μου γιατρέ πρέπει να περάσω από το λογιστήριο ; θα πληρώσω στην γραμματεία ; μου απαντά: «Πατέρα είπα στο καλό!».
Δύο τρείς μέρες πριν ο φίλος μου ο Βαγγέλης μεταφέρει τον νεφροπαθή πατέρα του με πνευμονοθώρακα στο εφημερεύον νοσοκομείο όπου και εισάγεται σε κρίσιμη κατάσταση. Του τον παραδίδουν μετά από δύο μέρες σε πιο κρίσιμη κατάσταση αρνούμενοι να του κάνουν αιμοκάθαρση αφού δεν είναι «δικός» τους ασθενής (ασφαλισμένος στο ΙΚΑ, κάνει αιμοκάθαρση σε άλλο – ιδιωτικό – νοσοκομείο) και μεταφέρεται επειγόντως στο άλλο νοσοκομείο με περαιτέρω επιπλοκές.
Ο ισχυρισμός μου : η υγεία προφανώς δεν είναι δωρεάν και εγώ και ο πατέρας του Βαγγέλη το γνωρίζουμε πολύ καλά με όλα αυτά που έχουμε πληρώσει (εγώ πληρώνω 15000€ ετησίως για ασφάλιση και περίθαλψη σε δημόσια ταμεία). Η οικονομική σχέση πρέπει να είναι ξεκάθαρη και να γνωρίζουμε τι πληρώνουμε και τι πρέπει να διπλοπληρώσουμε τελικά. Όταν τελικά αυτή η σχέση είναι διασαφηνισμένη τότε οι αγαθές ανθρώπινες σχέσεις προβάλλουν και κατισχύουν. Όταν η οικονομική σχέση παραμένει θολή και δεν προβάλλουν τις πραγματικές προθέσεις του καθενός τότε οι ανορθολογικές και προβληματικές συμπεριφορές δημιουργούν τα καθημερινά , μικρά ή μεγάλα, εγκλήματα.

Διεκδίκησε τον πλούτο που παράγεις II

Μετά την ανάρτηση με τίτλο "Διεκδίκησε τον πλούτο που παράγεις" έτυχε να διαβάσω το "Σάλπισμα Πολεμιστήριον" του Κοραή*. Υπάρχει ένα απόσπασμα στο οποίο αναφέρει πώς η Οθωμανική Αυτοκρατορία διεκδικεί και αποσπά τον πλούτο που παράγουν οι υποτελείς της.

"[...] Aυτοί μας μεταχειρίζονται ως άλογα κτήνη, μας καταβαρύνουσι με φόρους ανυποφόρους, τους κόπους των χειρών ημών και τους ιδρώτας του προσώπου κατατρώγουσιν αναισχύντως. Hμείς ποιμαίνομεν, και αυτοί σφάζουσι τα πρόβατα των ποιμνίων ημών· ημείς σπείρομεν, και αυτοί τρυγώσι, μην αφίνοντες εις ημάς μήτε όσον αρκεί εις το να θεραπεύσωμεν την πείναν ημών· ημείς ποτίζομεν, και αυτοί μας στερούσι και όσον χρειάζεται δια να σβέσωμεν την δίψαν ημών [...]"

Είναι λοιπόν μεγάλη η διαφορά ανάμεσα στον Σουλτάνο και το Μεγάλο Κράτος; Σημειώθηκε καμία πρόοδος στα δημοσιονομικά από το 1800 μέχρι σήμερα;

* Αν το "Σάλπισμα Πολεμιστήριον" σας φαίνεται ρατσιστικό, εθνικιστικό, θρησκόληπτο, ισλαμοφοβικό ή σεξιστικό (που φυσικά και είναι με τα σημερινά δεδομένα) υπενθυμίζω πως ο Κοραής έγραψε πριν από 200 χρόνια, και εντούτοις πολλά αποσπάσματα του κειμένου διαβάζονται σήμερα ως mainstream, ή ακόμα και ως υπερβολικά προοδευτικά για κάποιους κύκλους.

Διεκδίκησε τον πλούτο που παράγεις

Κι όμως, αυτό δεν είναι σλόγκαν της Φιλελεύθερης Συμμαχίας, όπως θα περίμενε κανείς, αλλά του Κ.Κ.Ε. Για να είναι συνεπές με τις προτάσεις του Κ.Κ.Ε. για την οικονομία θα έπρεπε να γίνει "Δώσε τον πλούτο που παράγεις στο Κράτος. Αυτό ξέρει". Ας υποθέσουμε πως κάποιος θέλει πραγματικά με την ψήφο του να διεκδικήσει τον πλούτο που παράγει. Τι οικονομική πολιτική θα πρέπει να απαιτήσει από τους αντιπροσώπους του στη νομοθετική εξουσία;
Πρώτα απ'όλα, ποιος στερεί τον πλούτο από τον εργαζόμενο; Ένα πολύ μεγάλο μέρος του πλούτου που παράγεται καταλήγει με τον ένα ή τον άλλο τρόπο στα κρατικά ταμεία. Για την ακρίβεια σε κάποια μαύρη τρύπα, αφού τα ταμεία είναι μονίμως άδεια. Αν είστε ελεύθερος επαγγελματίας, ξέρετε πολύ καλά πόσο μεγάλα είναι τα ποσά που δίνετε για φορολογία και κοινωνική ασφάλιση. Αν είστε δημόσιος υπάλληλος, μπορείτε να βρείτε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως το ποσόν που διατίθεται για τη μισθοδοσία σας. Κάντε τις πράξεις για να δείτε τι ποσοστό καταλήγει στην τσέπη σας. ΄Ισως να πιστεύετε πως μέρος αυτού του πλούτου επιστρέφει σε εσάς με τη μορφή υπηρεσιών. Στην πραγματικότητα όμως όταν χρειαστείτε τις υπηρεσίες το Κράτος κάνει την πάπια. Δηλαδή στο τέλος το Κράτος αφαιρεί πλούτο από τους πολίτες με τον ίδιο τρόπο που το Χαλιφάτο αφαιρούσε από τους υποτελείς του ή όπως το οργανωμένο έγκλημα αφαιρεί από αυτούς που "προστατεύει". ΄Ενας τρόπος λοιπόν να διεκδικήσει κανείς τον πλούτο που παράγει είναι να φοροδιαφύγει (παρακαλώ τους κακοπροαίρετους αναγνώστες να μην το εκλάβουν αυτό ως παρακίνηση για φοροδιαφυγή).
Εντάξει θα μου πείτε. Δεν μπορεί να λυθεί αυτό αν το κράτος ανασυγκροτηθεί (επανιδρυθεί;) σε πιο υγιείς βάσεις διατηρώντας το μέγεθός του και την ισχύ του; Θα μπορούσε κανείς να εξετάσει αυτή την περίπτωση. ΄Ισως να υπάρχει κάποιος πρακτικός τρόπος να γίνει η εξυγίανση, ή ίσως να υπάρχει κάποια χώρα στον κόσμο που το έχει πετύχει αυτό (αν και προσωπικά αμφιβάλλω). Είναι όμως τόσο μεγάλη ανάγκη η ύπαρξη του μεγάλου Κράτους; Τι κερδίζουμε αν το Κράτος εκτός από την προστασία όσων για αντικειμενικούς λόγους δεν μπορούν να εξασφαλίσουν το βιοπορισμό τους μας προσφέρει φθηνές (;) πτήσεις με την αεροπορική του εταιρεία, εφ' όσον καταλήγουμε, στο τέλος, να πληρώνουμε το όποιο κέρδος μας πολλαπλάσιο σε φόρους; Και μάλιστα καταδικάζοντας οποιονδήποτε άλλο θέλει να προσφέρει την ίδια υπηρεσία και τις ίδιες θέσεις εργασίας. Έτσι κι αλλιώς την κρατική εταιρεία την πληρώνει κανείς είτε τη χρησιμοποιεί είτε όχι. Ποιοι απλοί πολίτες ωφελούνται από αυτή την κατάσταση; Και στο κάτω-κάτω, γιατί να μην κρατικοποιηθούν και τα περίπτερα για να έχει φθηνή σοκοφρέτα ο Λαός; Ποιος βάζει τα όρια στο πόσο μπορεί να επεκταθεί το Κράτος;
Υπάρχει κάποια άλλη αναγκαιότητα για το Μεγάλο Κράτος; ΄Ισως να πιστεύετε πως το Μεγάλο Κράτος συγκρατεί την απληστία του Μεγάλου Κεφαλαίου το οποίο ευθύνεται τουλάχιστον κατά ένα μέρος για το ότι οι εργαζόμενοι δεν απολαμβάνουν το 100% του πλούτου που παράγουν. Πράγματι, σε όλες τις χώρες με μικρή συμμετοχή του Κράτους στην οικονομία "οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι" όπως λέει το γνωστό και δημοφιλές σύνθημα. Αυτό που αποσιωπάται (ή διαστρεβλώνεται) όμως είναι ότι και οι φτωχοί γίνονται λιγότερο φτωχοί. Σύμφωνα με τους Gwartney και Lawson (2007) το κατά κεφαλήν εισόδημα του φτωχότερου 10% είναι μεγαλύτερο όσο πιο ελεύθερη είναι η οικονομία κάθε χώρας. Το παράδοξο είναι πως η προστασία του εισοδήματος των φτωχών είναι δεδηλωμένος στόχος του κρατισμού (στον φιλελευθερισμό απλώς δεν υπάρχει στόχος, μόνο ελευθερία). Για να καταλάβουμε γιατί συμβαίνει αυτό δεν χρειάζεται φιλοσοφία και δεν υπάρχει λόγος να επαναλάβω το κλισέ για το μέγεθος της πίτας. Γιατί λοιπόν να επιμένει κανείς στο Μεγάλο Κράτος και τον κεντρικό έλεγχο της οικονομίας; Φαντάζομαι πως για κάποιους λίγους είναι μία βλακώδης εμμονή πως το ότι "οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι" είναι από μόνο του κακό. Κάτι σαν το ανέκδοτο με την κατσίκα του γείτονα το οποίο (παραδόξως) έκανε γνωστό ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών. Για τους περισσότερους όμως ο λόγος είναι βαθιά ιδεολογικές εμμονές. Αξίζει όμως να χάνουμε τον πλούτο που παράγουμε, και μάλιστα περισσότερο από όλους οι φτωχότεροι για ιδεολογικούς λόγους;
Ας διεκδικήσουμε επιτέλους τον πλούτο που παράγουμε!